Welk kleurprofiel wil je drukker? FOGRA39, FOGRA51, FOGRA52 en krantenpapier uitgelegd

Gebruik precies het kleurprofiel dat je drukker noemt. Noemt hij er geen, dan is FOGRA51 (PSO Coated v3) de huidige standaard voor gestreken papier, FOGRA52 (PSO Uncoated v3) voor ongestreken papier, en wil een krant ISOnewspaper26v4 of WAN-IFRAnewspaper26v5, afhankelijk van wat er in de specificaties staat. In de praktijk vragen de meeste Nederlandse en Belgische drukkers die we bekeken nog steeds het oudere FOGRA39, ook bekend als ISO Coated v2.

Hieronder lees je wat de namen betekenen, waarom ze de inkt op papier veranderen, wat echte drukkers vragen en hoe je in een paar stappen kiest.

Belangrijkste punten

• FOGRA39, FOGRA51 en FOGRA52 zijn gemeten drukcondities; ISO Coated v2, PSO Coated v3 en PSO Uncoated v3 zijn de profielen die daarop gebouwd zijn.

• Een ander profiel betekent andere CMYK-waarden voor dezelfde kleur.

• De maximale inktdekking loopt van 330% (ISO Coated v2) tot 220% (WAN-IFRAnewspaper26v5).

• De meeste drukkers die we in oktober 2026 bekeken, vragen nog steeds FOGRA39.

• Noemt de drukker een profiel, dan wint die naam.

Wat is een kleurprofiel voor drukwerk, in gewone taal?

Zie het als een recept. Een bepaald papier, een bepaalde set inkten en een bepaalde pers geven samen voorspelbaar kleur. Iemand meet die combinatie zorgvuldig op, en het resultaat is een karakterisering: een dataset met een naam als FOGRA39 of FOGRA51.

Een ICC-profiel is het bestand dat op die data gebouwd is. ISO Coated v2 is het profiel op basis van FOGRA39. PSO Coated v3 is gebaseerd op FOGRA51. Je ontwerpsoftware en conversietools gebruiken het profiel om één vraag te beantwoorden: welke percentages cyaan, magenta, geel en zwart geven deze kleur op dit papier?

Waarom geeft een ander profiel andere inktwaarden?

Omdat papier bepaalt hoe inkt zich gedraagt. Een antwoord in een Adobe Community-draad over het kiezen van een CMYK-profiel zegt het treffend: een profiel is gemaakt voor één specifieke combinatie van papier en inkt.

Op ongestreken papier trekt inkt in en lopen de gedrukte rasterpunten uit. Het ICC-register noemt een toonwaardetoename van 22% voor PSO Uncoated v3, tegenover 16% voor PSO Coated v3. Op krantenpapier is het 26%. Het profiel compenseert die puntvergroting, dus hetzelfde rood krijgt op elk papier een ander recept.

Hoe werd FOGRA39 opgevolgd door FOGRA51 en FOGRA52?

FOGRA39 is de veteraan. Volgens het ICC-register beschrijft het offsetdruk op gestreken papier van 115 g/m², gebaseerd op ISO 12647-2:2004/Amd 1, en het stamt uit december 2006.

In 2013 werd de onderliggende norm, ISO 12647-2, herzien. In mei 2015 volgden twee nieuwe karakteriseringen: FOGRA51 voor hoogwaardig gestreken papier en FOGRA52 voor houtvrij ongestreken papier. De ECI publiceerde de bijbehorende profielen, PSO Coated v3 en PSO Uncoated v3, op 30 september 2015.

Wat veranderde er tussen het oude en het nieuwe profiel voor gestreken papier?

Het grootste verschil zit in hoe het papier gemeten wordt. Veel papiersoorten bevatten optische witmakers, waardoor ze er bij daglicht witter uitzien. FOGRA51 en FOGRA52 gebruiken meetconditie M1, die rekening houdt met die witmakers. FOGRA39 is ouder dan die meetconditie. Daarom geldt de nieuwere data als een betere match met het papier van nu.

En ongestreken papier?

FOGRA52 is bedoeld voor houtvrij ongestreken papier: het matte papier waarop je kunt schrijven, zoals voor briefpapier en veel boeken. Gaat je opdracht op dat papier en noemt de drukker geen profiel, dan is FOGRA52 de logische keuze. Sommige drukkers noemen nog oudere profielen voor ongestreken papier, zoals Uncoated FOGRA29 bij Pumbo.

Ongestreken papier neemt meer inkt op dan gestreken papier, en heeft daarom een eigen profiel en een eigen CMYK-recept nodig.

En kranten?

Krantenpapier heeft een eigen norm, ISO 12647-3. De karakterisering IFRA26 (juni 2004) beschrijft coldset-druk met 26% puntvergroting. Het ECI-profiel dat daarop gebouwd is, ISOnewspaper26v4, staat een totale inktdekking van 240% toe.

De opvolger is WAN-IFRAnewspaper26v5, gebaseerd op ISO 12647-3:2013, met een lagere grens van 220% en meer inzet van zwart in plaats van kleurinkten (pdf-aktuell). In onze gids voor krantenadvertenties lees je alles over die grens van 240%.

Hoeveel inkt staat elk profiel toe?

Elk profiel legt een maximum op aan de totale inktdekking: de som van cyaan, magenta, geel en zwart op het donkerste punt. Krantenpapier staat het minst toe, gestreken papier het meest. Ga je over dat maximum, dan markeert de preflight van je drukker het bestand.

Maximale totale inktdekking per profiel, op basis van gegevens van de ECI en het ICC-register.

Let op bij de naam ISO Coated v2. De ECI publiceert dat profiel met 330% en in een variant met 300%. Staat er in de specificaties "ISO Coated v2 300%", dan bedoelt de drukker de versie met de lagere grens.

In onze eigen test kwam een pagina die we naar ISOnewspaper26v4 omzetten uit op 240,0% maximale inktdekking, en op 216,5% met WAN-IFRAnewspaper26v5. Eén eerlijke kanttekening: in JPEG-gecomprimeerde foto's kan compressieruis losse pixels net boven een grens duwen. De preflight van een drukker meet het gerenderde resultaat, dus draai die als de grens strikt is.

Hier zit ook een valkuil. Sommige tools geven een bestand alleen het label van een profiel mee, zonder de kleuren opnieuw te berekenen. In onze test mat een bestand dat alleen het krantenprofiel als label kreeg 289%, ruim boven de 240%. Het verschil tussen een label en een echte omzetting lees je in output intent of kleuromzetting.

Welk profiel vragen Nederlandse en Belgische drukkers echt?

Dit vonden we in oktober 2026 op hun aanleverpagina's. In de tweede kolom zie je direct welk profiel je kiest. Specificaties veranderen, dus zie dit als momentopname en controleer de actuele pagina van je drukker voordat je aanlevert.

Een paar dingen vallen op. De meeste drukkers vragen nog steeds FOGRA39, terwijl FOGRA51 al uit 2015 stamt. De eigen pagina's van Drukwerkdeal spreken elkaar tegen over de PDF/X-versie, dus vraag het ze bij twijfel.

Ook kranten zijn niet eenduidig. Mediahuis in Nederland vraagt ISOnewspaper26v4, Mediahuis in België vraagt ISO Coated v2 300, zelfs voor krantenadvertenties, en Janssen/Pers wil de nieuwere v5. Brave New Books gaat een heel andere kant op en adviseert RGB voor omslagen.

Wat betekent dit voor jou?

Lever je drukwerk aan bij een van de online drukkers hierboven, dan is het antwoord bijna altijd FOGRA39. Er zijn twee uitzonderingen in deze lijst: Flyeralarm en Mediahuis België willen uitdrukkelijk de 300%-variant van ISO Coated v2, en Saxoprint noemt FOGRA51 of FOGRA52. Bij Drukland volg je hun eigen specificaties. Voor een krantenadvertentie kies je het profiel van die ene krant, niet van "kranten in het algemeen".

Welk profiel kies je zelf?

Hier is de korte versie. Loop de lijst van boven naar beneden af en stop bij de eerste regel die past.

1. De drukker noemt een profiel: gebruik precies dat profiel, inclusief de variant (bijvoorbeeld "ISO Coated v2 300%").

2. Gestreken papier, geen specificatie: FOGRA51 (PSO Coated v3). Noemt de site van de drukker ergens ISO Coated v2, kies dan FOGRA39.

3. Ongestreken papier, geen specificatie: FOGRA52 (PSO Uncoated v3).

4. Krant: wat de specificaties van de krant noemen, ISOnewspaper26v4 of WAN-IFRAnewspaper26v5. Gok niet tussen die twee, want de inktgrenzen verschillen.

5. Drukken in de VS: drukkers daar werken meestal met GRACoL- of SWOP-profielen. Die vallen buiten dit artikel.

Twijfel je nog? Eén mailtje aan de drukker met de vraag "welk ICC-profiel willen jullie?" is goedkoper dan een herdruk.

Kan Acrobat naar een specifiek profiel omzetten, of kan het ook online?

Adobe Acrobat Pro doet dit goed. De functie Convert Colors werkt met elk ICC-profiel op je computer, en volgens de Adobe-hulp over kleuromzetting verandert de functie de kleurwaarden echt ("actually changes the color values"). Acrobat is krachtig, desktop-gericht en werkt op abonnementsbasis, en het gaat ervan uit dat je weet welke instellingen je moet kiezen.

De PDF/X-4-converter van PDFengine is bewust smaller. Je kiest een van zes drukprofielen, en de tool zet zowel RGB als bestaande CMYK om met ICC-kleurbeheer. Puur zwart (100% K) blijft 100% K, en hetzelfde profiel wordt als output intent ingesloten.

Beide varianten van ISO Coated v2 zitten erin: de standaardversie met een maximum van 330%, en ISO Coated v2 300% voor specificaties die die uitdrukkelijk noemen, zoals bij Flyeralarm en Mediahuis België.

Ontbrekende fonts worden ingesloten. Kan een font alleen worden ingesloten door het te vervangen door een ander font, dan stopt de omzetting met een duidelijke melding in plaats van stilletjes te vervangen. De tool is niet extern gecertificeerd. Draait je drukker een eigen preflight of een controle in zijn portaal, maak dat dan de laatste stap.

Veelgestelde vragen

Is FOGRA39 verouderd?

Het is ouder, niet kapot. FOGRA39 stamt uit 2006 en werd in 2015 opgevolgd door FOGRA51, maar de meeste drukkers die we bekeken vragen er nog steeds om. Wil je drukker FOGRA39 of ISO Coated v2, gebruik het dan.

Wat is het verschil tussen ISO Coated v2 en FOGRA39?

FOGRA39 is de gemeten drukconditie: de data. ISO Coated v2 is het ICC-profiel dat de ECI van die data heeft gemaakt. In de specificaties van een drukker wijzen beide namen naar hetzelfde. Hetzelfde koppel zie je bij FOGRA51 en PSO Coated v3, en bij FOGRA52 en PSO Uncoated v3.

Kan ik gewoon het standaardprofiel van mijn software gebruiken?

Alleen als het overeenkomt met wat je drukker vraagt. Een forumvraag over FOGRA27 en FOGRA39 laat zien hoe makkelijk twee programma's op verschillende profielen uitkomen. Controleer de instelling in plaats van erop te vertrouwen.

Veranderen mijn kleuren als ik een profiel kies?

De getallen veranderen, terwijl het uiterlijk zo veel mogelijk gelijk blijft. In onze eigen test werd bestaand 100% cyaan na omzetting naar FOGRA51 ongeveer 93% cyaan. Dat is de bedoeling: de kleur moet er op het nieuwe papier hetzelfde uitzien, dus het recept verandert. Heel felle RGB-kleuren kunnen alsnog doffer ogen, omdat inkt op papier ze niet kan halen.

Welk profiel gebruik ik voor een krantenadvertentie?

Het profiel dat de krant noemt. De Nederlandse titels van Mediahuis vragen ISOnewspaper26v4 (240%), Janssen/Pers vraagt WAN-IFRAnewspaper26v5 (liefst 220%) en Mediahuis België vraagt ISO Coated v2 300. En 240% is een plafond, geen doel: in een Adobe Community-draad kwam RGB-zwart na omzetting naar ISOnewspaper26v4 uit tussen 217% en 231%, afhankelijk van de rendering intent.

Klaar om je bestand aan te leveren?

Begin met de gratis drukwerk-check. Je hebt geen account nodig, en je ziet de kleurruimte, de fonts en de PDF/X-status van je PDF. Weet je welk profiel je drukker wil, zet je PDF dan om naar PDF/X-4 met dat profiel.

Voor afloop, paginaformaat en de rest van de checklist lees je de complete gids voor een drukklare PDF. Lever je aan bij een krant? Lees dan verder over de inktgrens van 240%.